ਪਿਛਲੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਖਾਸਕਰ ਪੰਜਾਬੀ ਹੋਰਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲ ਪਰਵਾਸ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦੇ ਪਰਵਾਸ ਵਿੱਚ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇਸ਼ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਪਸੰਦੀਦਾ ਦੇਸ਼ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਭਾਵੇਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦੇ ਰਹੇ, ਪਰ ਸਾਡੀ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਇਹ ਰਹੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵੱਡਿਆਂ ਵਡੇਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਇਸ ਧਰਤੀ ਤੇ ਪਈਆਂ ਪੈੜਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਭਾਲ ਸਕੇ। ਉਹ ਪੈੜਾਂ ਸਮੇਂ ਦੀ ਧੂੜ ਅੱਗੇ ਸਾਡੀ ਨਜ਼ਰਾਂ ਤੋਂ ਓਝਲ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਸਮੇਂ ਨੇ ਫਿਰ ਕਰਵਟ ਲਈ ਤੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਵਰੇਸ ਵਾਲੇ ਗੱਭਰੂ ਪੰਜਾਬੀ ਪੁੱਤ ਹਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧਰ ਨੇ ਇਸ ਧੂੜ ਨੂੰ ਝਾੜ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀਆਂ ਪੈੜਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦਾ ਸਫ਼ਲ ਯਤਨ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਕਾਰਜ ਹਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧਰ ਨੇ ਬਾਖ਼ੂਬੀ ਨਿਭਾਇਆ ਤੇ “ਜਦੋਂ ਤੁਰੇ ਸੀ” ਕਿਤਾਬ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਸਾਡੇ ਤਕ ਅੱਪੜਦਾ ਕੀਤਾ। ਇੱਥੇ ਦੱਸਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਹਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਹੈ ਜਿਹੜੀਮੌਜੂਦਾ ਮੰਤਰੀ ਸਾਹਿਬਾਨ ਵੱਲੋਂ ਸਿਡਨੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਵਿਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਹਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧਰ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਧਰ ਸਾਡੇ ਉਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਿਆਏ ਹਨ ਜੋ ਸਾਡੀਆਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀਡ਼੍ਹੀਆਂ ਮਾਣ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਅੰਦਰ ਆਪਣਾ ਅਤੀਤ 4200 ਸਾਲ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਣ।

Harkirat Singh Sandhar